Vì sao bầu trời xanh mà không tía?

Vì sao bầu trời xanh mà không tía?

Công Thành
Thứ Năm, 03/06/2021

Trả Lời: 

Màu xanh lơ của bẩu trời, các nhà vật lý giải thích, là do các tia sáng
xanh bị bẻ cong đi nhiều hơn tia sáng đỏ. Nhưng sự cong thêm này -còn gọi
là hiện tượng tán xạ -cũng mạnh không kém ở các tia tím, vậy tại sao bẩu
trời không phải là màu tía!
Câu trả lời, được giải thích đó là do mắt của người quan sát.
Ánh sáng trắng được tạo thành từ tất cả các màu trong cẩu vồng. Khi ánh
sáng Mặt trời đi vào bẩu trời khí quyển Trái đất, gặp phải các phân tử nhỏ
nitơ và ôxy trên bẩu trời, nó bị tán xạ, hoặc khúc xạ. Các tia sáng có bước
sóng ngắn nhất (xanh và tím) bị tán xạ mạnh hơn các tia sáng có bước sóng
dài (đỏ và vàng). Vì thế, khi chúng ta nhìn theo một hướng trên bẩu trời,
chúng ta nhìn thấy những bước sóng bị bẻ cong nhiều nhất, thường là cuối
dải màu xanh.
Cách lý giải truyền thống về bẩu trời xanh là ánh sáng Mặt trời bị tán xạ
-các bước sóng ngắn hơn thì tán xạ mạnh hơn các tia sóng dài. Song thực tế,
một nửa lời giải thích thường bị bỏ qua: đó là bằng cách nào măt chúng ta
nhận được phổ này.
Mắt người nhìn được màu sắc là nhờ vào 3 loại tế bào hình nón trên võng

mạc. Mỗi loại cảm nhận tương ứng với một loại ánh sáng có bước sóng khác
nhau: dài, vừa và ngắn. “Bạn sẽ cẩn cả ba loại tế bào này mới nhìn màu
chính xác được”.
Khi một bước sóng ánh sáng đi đến mắt, tế bào hình nón sẽ gửi một tín
hiệu tới não. Nếu ánh sáng xanh dương với các gợn sóng ngắn, tế bào nón sẽ
phát tín hiệu để não nhìn ra màu xanh. Nếu là sóng đỏ với các bước sóng dài,
não sẽ nhìn thấy màu “đỏ”.
Tuy nhiên cả ba loại tế bào nón trên đếu nhạy cảm trên một khoảng rộng,
có chỗ chồng chập lên nhau, điều đó có nghĩa là hai phổ khác nhau có thể
gây ra cùng một phản ứng ở một nhóm các tế bào nón. Chẳng hạn nếu một
sóng đỏ và sóng xanh lục đi vào mắt cùng lúc, các tế bào nón khác nhau sẽ
gửi một tín hiệu mà não dịch ra là màu vàng.
Màu cẩu vồng đa sắc của bẩu trời khi đi vào mắt người sẽ được cảm
nhận tương tự như sự chồng chập của ánh sáng xanh dương “nguyên chất”
với ánh sáng trắng. Và đó là lý do vì sao bẩu trời xanh lơ -hoặc gẩn như vậy.
Mắt của bạn không thể phân biệt sự khác nhau giữa phổ tổng hợp xanh
dương tím với hỗn hợp của ánh sáng xanh dương nguyên chất và ánh sáng
trắng.
Trong mắt các loài động vật khác, màu của bẩu trời lại khác hẳn. Trừ
người và một số loài linh trưởng, hẩu hết động vật chỉ có hai loại tế bào hình
nón thay vì ba. Ong mật và một số loài chim nhìn ở bước sóng cực tím loại
bước sóng vô hình trước con người.

Viết bình luận của bạn